فشار سنج از دستگاه های مهم و اصلی پزشکی می باشد که در هر خانه ای لازم است. این دستگاه که انواع مختلف دارد، فشار خون را اندازه می گیرد. از آنجایی که به علت سبک زندگی امروزی، مشکلات فشار خون و انواع سکته ها افزایش یافته؛ بیشتر از همیشه وجود آن در خانه لازم است. برای تشخیص دقیق فشار خود باید از فشار سنج های مختلف و نحوه کار با آنها اطلاعات داشته باشید. در غیر این صورت با تشخیص اشتباه فشار خون، جون خود یا عزیزانتان را به خطر می اندازید. در نتیجه برای جلوگیری از حوادث ناگوار نوع فشار سنجی که استفاده می کنید و آموزش نحوه کارکرد آن ضروری است.
انواع فشار سنج
در طول تاریخ فشار سنج های متفاوتی به بازار آمده است که به مرور پیشرفت داشته و کار مصرف کنندگان را راحت تر کرده است. امروزه همه فشار سنج ها با توجه به نیاز مصرف کنندگان و کاربردی که دارند، در بازار عرضه می شوند و هر کدام از آنها خواهان و خریدار خود را دارند. به همین علت در ادامه با معرفی کردن انواع آنها و نحوه کارکرد هر یک، شما را به انتخاب فشار سنج مورد نیازتان یاری می رسانیم.
فشار سنج جیوه ای
از متداول ترین و دقیق ترین فشار سنج هایی که می توان اشاره کرد فشار سنج جیوه ای است که به صورت دستی و غیر اتومات استفاده می شود. این فشار خون توسط ارتفاع جیوه درون لوله فشار سنج تعیین می شود. با وجود دقت بالای آن، بسیار خطر ساز است به همین علت کاربرد کمتری دارد.
- توجه کنید باید فشار سنج عمودی و صاف قرار بگیرد تا عدد بدست آمده دقیق تر بدست بیاید.
- چنانچه به مخزن جیوه ضربه ای وارد شود، باعث پارگی آن می شود و دستگاه از کار می افتد.
نحوه کار با فشار سنج جیوه ای
- ابتدا یک جایی بنشینید و دست خود را بر روی وسیله صاف و محکم قرار دهید.
- آرنج خود را طوری قرار دهید که با قلبتان هم سطح و موازی باشد.(ترجیحا از دست چپ استفاده کنید.)
- در صورتی که لباس آستین بلند دارید آن را تا بالای آرنج تا بزنید. سپس کاف یا همان بازو بند را دور بازو (بالای بازو) به طوری که خیلی محکم نباشد ببندید.
- گوشی پزشکی را در گوش بگذارید و دیافراگم یا همان قسمت پهن گوشی را طوری که بر روی آرنج (محل نبض) قرار بگیرد، درون کاف قرار دهید. (بهتر است یک دست خود را بر روی دیافراگم بگذارید.)
- پیچ مخزن جیوه را باز کنید. توجه کنید که هنگامی که فشاری به فشار سنج وارد نکردید، سطج جیوه باید بر روی صفر باشد.
- پیچ پمپ پلاستیکی را در جهت عقربه های ساعت ببندید، به طوری که هوا بیرون نرود.
- به آرامی و مداوم کاف را باد کنید. در حینی که سطح جیوه بالا می رود اولین صدایی که شنیدید به سرعت توقف کنید و عددی که بر روی لوله نوشته شده است را بخوانید. زیرا این عدد، فشار سیستولی (حداکثر فشار) شما را نشان می دهد.
- سپس در خلاف جهت عقربه های ساعت، پیچ پمپ را بچرخانید تا باد کاف تخلیه شود. در این مرحله هنگامی که صدا قطع شد لوله فشار سنج را بنگرید و عدد را بخوانید؛ زیرا این عدد، به شما فشار دیاستولی (حداقل فشار) را می دهد.
فشار سنج عقربه ای (آنروئید)
همانطور که گفتیم فشار سنج های جیوه ای بسیار دقیق هستند اما بخاطر خطر ناشی از جیوه، کمتر استفاده می شود. اما فشار سنج عقربه ای این مشکل را حل کرده؛ بدون جیوه و مایعات کار می کند و کاملا بی خطر است. این فشار سنج جایگزین خوبی برای فشار سنج جیوه ای می باشد به همین علت بین مردم بسیار رایج است. انواع متفاوتی از فشار سنج عقربه ای وجود دارد اما کمی نحوه کار آنها با یک دیگر تفاوت دارد. این دستگاه مقرون به صرفه و بسیار دقیق است؛ اما برای بدست آوردن فشار دقیق تر، بهتر است به یک متخصص مراجعه کنید.
- باید هر ۶ ماه فشار سنج خود را کالیبره کنید.
- برای دقت بالا تر فشار سنج، مطمئن شوید که آن را تنظیم کرده باشید.
نحوه کار با فشار سنج عقربه ای
کار با آن همانند کار با فشار سنج جیوه است اما چند تفاوت دارد که برایتان شرح می دهیم.
- پمپ را باید تا زمانی که عقربه آن بین ۱۶۰ الی ۱۸۰ قرار گرفت، مداوم فشار دهید. (اگر عقربه ثابت نماند چک کنید که هوا از آن خارج نشود.)
- پیچ را به آرامی بر خلاف جهت عقربه های ساعت بچرخانید. اولین صدایی که شنیدید فشار سیستولی و آخرین صدا، فشار دیاستولی شماست.
فشار سنج دیجیتالی
با پیشرفت علم، نمونه دیگری از فشار سنج ها تولید شد که نحوه کار با آن، برای مصرف کنندگان راحت تر می باشد. امروزه به دلیل استفاده آسان، برای مصارف خانگی بسیار رواج یافته است. این فشار سنج با زدن دکمه ای ، به صورت خودکار فشار شما را اندازه می گیرد. البته لازم است نکات زیر را برای اندازه گیری دقیق تر آن، رعایت کنید.
- حدود ۲ میلی متر جیوه با فشار واقعی شما، اختلاف وجود دارد. اما هنگامی که اختلاف به ۴ میلی متر جیوه برسد لازم است آن را کالیبره کنید.
- هنگام بستن کاف، دقت کنید لوله آن نزدیک به دستگاه قرار بگیرد. کاف را خیلی محکم نکنید و بر روی پوست قرار دهید.
- در هنگام گرفتن فشار، دست خود را در امتداد قلب و به صورت ثابت نگه دارید.
کلام پایانی
در این مقاله شما را با انواع فشار سنج ها آشنا کردیم و نحوه کار با آنها را توضیح دادیم. همچنین نکاتی را نیز متذکر شدیم تا به راحتی بتوانید فشار سنج مورد نیاز خود را بیابید و فشار خود را دقیق تر اندازه بگیرید. دقت کنید که فشار خود را بعد از خوردن کافئین یا بعد ورزش نگیرید (حداقل ۳۰ دقیقه فاصله بیاندازید). فشار شما به سبک زندگی شما بستگی دارد پس قبل از بروز بیماری ها، با توجه به فشار خود باید برنامه غذایی را تغییر دهید.